شیمیایی

 

:large_blue_circle::large_blue_circle::large_blue_circle:

 دانش فنی الفین

مقدمه: دانشهای فنی تولید الفینهای سبک درجهان انگشت شمار می باشند. ازقبل از انقلاب اسلامی تا کنون کلیه دانشهای فنی موجود در جهان به جز یک دانش فنی(M.W. Kellogg ) خریداری وکلیه لایسنسها بجز یک دانش فنی (&Webster stone) که درحال راه اندازی است مابقی راه اندازی و در حال بهره برداری می باشند. کسب دانش فنی الفینها ازدوجنبه حائز اهمیت می باشد؛1- الفینهای سبک سنگ بنای اکثر صنایع پایین دست می باشد2- معدود بودن وانحصاری بودن این تکنولوژی باعث شده که هر وقت استکبار جهانی کشور مارا مورد تحریم قرار دهد از فروش تکنولوژی به کشور ممانعت بعمل آورد.

همانطور که گفته شد ترکیبات الفینی سبک مهمترین بخش صنعت پتروشیمی می باشند . دانش تولید این ترکیبات از روشهای مختلف(کاتالیزوری، ....) بسیار توسعه یافته ولی از لحاظ صرفه اقتصادی روش کراکینگ حرارتی تا کنون از لحاظ اقتصادی مقرون به صرفه ترین روش می باشد. کراکینگ حرارتی شامل پیرولیز یا شکست حرارتی هیدروکربنهای پارافینی از اتان تا ته ماند برجهای تقطیر پالایشگاه با کمک بخار آب ودر غیاب هوا می باشد.

محصولات حاصل از این فرایند عمدتا اتیلن ،پروپیلن ،بوتا دی ان و بنزین پیرولیز می باشند. وضعیت بازار جهانی با توجه به جایگزینی بسیاری از محصولات فلزی با پلیمر ( مثلا لوله های فلزی با لوله های پلی اتیلنی) روز به روز افزایش می یابد به طوری که در آخرین گزارشات فنی آمده است؛ شرکت اکسون موبیل امریکا در صدد است بزرگترین واحد الفین(با ظرفیت 1800000تن درسال) که مستقیما نفت خام را به اتیلن و سایر الفینها تبدیل می کند ، با کمک سابیک عربستان طراحی کند.این درحالی است که واحد های الفین موجود ظرفیتی کمتر از 1500000تن در سال دارند.

اهم فعالیتهای انجام شده در این زمینه:

همانطور که گفته شد اکثر دانشهای فنی تولید الفین به روش شکست حرارتی توسط دولت خریداری شده است،لذا شرکت پژوهش وفناوری علاوه بر انجام پروژه های فنی درزمینه رفع اشکال فرایندهای مذکور، جهت رسیدن به چگونگی رسیدن به دانش فنی ( know how)  اقدام به تعریف پروژه های مقایسه این تکنولوژیها با کمک دانشگاه وصنعت نموده است.

همچنین جهت ارائه خدمات به مجتمعهای پتروشیمی و در نهایت تدوین دانش فنی تولید الفینهای سبک با کمک دانشگاه تربیت مدرس اقدام به طراحی و ساخت یک پایلوت انعطاف پذیر (راکتور کوره ای) تولید الفینهای سبک از خوراکهای سبک نظیر گاز اتان تا ترکیبات سنگین (ته ماند برجهای تقطیر پالایشگاه) نمود.

امکانات سخت افزاری و نرم افزاری :

طراحی و ساخت پایلوت راکتور کوره ای شکست حرارتی ترکیبات پارافینی به الفینهای سبک با ظرفیت 15 کیلو گرم در ساعت  نصب شده در شرکت پژوهش وفناوری مرکز منطقه ویژه بندرامام

دستاوردهای مهم شرکت در زمینه مورد بحث:

با تکمیل پایلوت  وتعریف پروژه های تحقیقاتی در زمینه طراحی نرم افزار شکست حرارتی با کمک نتایج حاصل از پایلوت وهمچنین know howحاصل از پروژه های فوق الذکر، میتوان واحد الفین ملی را طراحی نمود.

:small_orange_diamond:فرایند شکست حرارتی

 

olefin


آمونیاک

بیش از پنجاه سال است که از تأسیس اولین واحد تولید آمونیاک ایران می گذرد. در این مدت، هر چند با پیشرفت تکنولوژی تغییرات زیادی در فرآیند تولید اعمال شده بود، لیکن بطور منطقی انتظار می رفت که نیازی به استفاده از حمایت و دانش فنی خارجی نباشد. با اعمال تحریم های آمریکا و جامعه اروپا بر علیه ایران، نیاز به استفاده از زمینه های تجربی و علمی-مهندسی داخل کشور برای تولید دانش فنی واحدهای پتروشیمی بیش از پیش احساس شد.

بیشترین استفاده از آمونیاک در تهیه کودهای شیمیایی بوده که بیش از نیمی از تولید جهانی آمونیاکرا شامل می شود و باقیمانده درسایر بخش های صنعتی و تهیه مواد دیگر به کار گرفته می شود.آمونیاککاربردهای دیگری نیز دارد از قبیل: در کارخانجات یخ سازی ، سولفات و فسفات آمونیوم تهیه اسیدنیتریک، اوره، هیدروکسیل آمین و هیدرازین اکریلونیتریل، الیاف سنتزی نیتروپارافین و نیتروسلولز. این ماده در زنجیره 
آمونیاک 
 اوره قرار دارد و در طرحهای برنامه ششم توسعه صنعت پتروشیمی آورده شده است.

فعالیتهای انجام شده: در همین راستا در تکنولوژی پیشنهادی بهینه سازی مصرف انرژی واحد با چیدمان متفاوت و خاص صورت گرفته است و اولین توافقنامه فروش لیسانس در سال 1393 با شرکت شیمیایی لاوان برای تولید آمونیاک با ظرفیت 2050 تن در روز منعقد گردیده است. یکی دیگر از فعالیتها تهیه بسته مهندسی پایه پایلوت آمونیاک و گاز سنتز جهت اجرای طرح آمونیاک در شرکت به منظور ساخت و انجام ارزیابی عملکرد کاتالیستهای بومی در پایلوت و بهینه سازی شرایط فرایندی می باشد. هم اکنون بسته مذکور آماده جهت انجام فاز بعدی یعنی طراحی تفصیلی می باشد.

هم اکنون همکاری مشترک و مؤثر شرکت پژوهش و فناوری پتروشیمی و شرکت مهندسی و طراحی همپا انرژی منجر به تولید دانش فنی تولید آمونیاک بطور کاملاً مستقل و داخلی گردیده است.

نمای کلی فرایند برای واحد آمونیاک به ظرفیت 2050 تن در روز:

امونیاک

 

:small_orange_diamond:فرایند

:small_orange_diamond:کاتالیست

 

متانول

 

با توجه به اینکه کشور ما از لحاظ ذخایر گاز طبیعی در رتبه دوم دنیا قرار دارد، تولید متانول از اهمیت بسزایی برخوردار است. تبدیل گاز طبیعی به مواد با ارزش افزوده بالا مانند متانول، از اهمیت تجاری بیشتری برخوردار می باشد که جایگزین مناسبی برای کاربرد سوخت گاز طبیعی می‌باشد. متانول یکی از مهمترین محصولات واحدهای پتروشیمی است که بعنوان سوخت مایع، حلال و ماده اولیه در تهیه مواد شیمیایی از قبیل فرمالدئید، دی‌متیل‌ترفتالات، پروپیلن، دی‌متیل‌اتر، متیل‌هالیدها، متیل‌آمینها و اسیداستیک، استفاده می‌گردد.بطور کلی واحد متانول از گاز طبیعی دارای چند بخش اصلی می باشد. این مراحل شامل آماده‌سازی خوراک، تولید گازسنتز، تراکم گازسنتز، سنتز متانول، تصفیه متانول، سیستم بخار و کندانس، و ذخیره سازی و بارگیری می‌باشندmetanol

میزان عرضه و تولید متانول تقریبا در تعادل می باشد. پیش بینی می شود با احداث واحدهای جدید متانول رشد متوسط سالانه تولید متانول از سال 2014 تا سال 2024 در حدود 5.5% باشد.

  metanol3

اهم فعالیتهای انجام شده در این زمینه:

شرکت پژوهش و فنآوری پتروشیمی از سال 1380 فعالیت خود را در جهت دستیابی به دانش فنی تولید متانول و همچنین حل مشکلات واحدهای پتروشیمی تولیدکننده متانول آغاز کرده است. ساخت پایلوتی شامل دو بخش گاز سنتز و متانول از مهمترین اقدامات شرکت پژوهش و فنآوری پتروشیمی در جهت دستیابی به دانش فنی فرآیند تولید متانول می‌باشد. همچنین شرکت پژوهش و فنآوری پتروشیمی در جهت دستیابی به دانش فنی ساخت کاتالیست متانول، تا مرحله تولید صنعتی کاتالیست متانول پیش رفته است. بنابراین شرکت پژوهش و فنآوری پتروشیمی با انعقاد قرارداد با چندین طرح پتروشیمی، آماده ارائه دانش فنی تولید متانول برای واحدهای مجتمع پتروشیمی می‌باشد.

امکانات سخت افزاری و نرم افزاری موجود یا در حال ساخت شرکت

شکل های زیر به ترتیب مراحل توسعه دانش تولید کاتالیست، و پایلوت تولید متانول با ظرفیت 2 کیلوگرم در ساعت  در شرکت پژوهش و فناوری پتروشیمی را نشان می دهند.

metanol2metsnoll

دستاوردهای مهم شرکت در زمینه مورد بحث

      :small_blue_diamond:دانش فنی کاتالیست

      :small_blue_diamond:دانش فنی و بسته مهندسی PDP واحد صنعتی تولید متانول در سال با ظرفیت 450 هزار تن در سال

            :small_blue_diamond:دانش فنی و بسته مهندسی PDP واحد صنعتی تولید متانول در سال با ظرفیت 450 هزار تن در سال

 

:small_orange_diamond:فرایند 

:small_orange_diamond:کاتالیست

:small_orange_diamond:پایلوت